×
logo
kontakt:
redakcjaeko.org.pl
odkrywki dla klimatu energia prawo rzeki smog ptaki drzewa
logo
 

9 września 2015
Energia
 

Polityka energetyczna 2050: zachowanie status quo, ucieczka przed dylematami

Prezentujemy rozważania dr Jana Rączki nad projektem Polityki energetycznej Polski do 2050 roku.

Wstęp

Polityka odnosi się – w szerszym rozumieniu – do idei i wartości. W rozumieniu węższym polityka służy dokonywaniu wyborów, ucieraniu konsensusu, wyznaczaniu długofalowych celów, które będą wspierane ustawami, rozporządzeniami, wydatkami z budżetu państwa.

Projekt „Polityka energetyczna Polski do 2050 roku” służy zachowaniu status quo, ucieka przed trudnymi dylematami, a tych we współczesnej energetyce – szczególnie w Polsce – nie brakuje.

W poniższym komentarzu odnoszę się do obszaru elektroenergetyki i poruszam tylko dwa wybrane wątki, które uważam za najważniejsze.

Cel na opak

„Tworzenie warunków stałego i zrównoważony rozwoju sektora energetycznego …” jest sformułowaniem, które w treści dokumentu implikuje wiele niedoskonałych propozycji. Obecna redakcja celu głównego bardzo mocno wskazuje na to, że polityka energetyczna ma służyć przedsiębiorstwom energetycznym a nie społeczeństwu.

Żeby lepiej zrozumieć niezręczność tego sformułowania, rozważmy na chwilę, że odnosimy się do służby zdrowia, że piszemy politykę ochrony zdrowia publicznego i celem nadrzędnym jest „… zrównoważony rozwój służby zdrowia …” Przecież społeczeństwo oczekuje, że celem polityki zdrowotnej będzie lepsza kondycja Polaków a nie szpitali! Podobnie jest z polityką energetyczną – społeczeństwo oczekuje, że otrzyma usługi niezawodne, wysokiej jakości, bez obciążania środowiska, po przystępnej cenie.

W mojej opinii właściwa redakcja celu głównego powinna brzmieć „Zaspokojenie potrzeb energetycznych przedsiębiorstw, gospodarstw domowych i innych odbiorców energii w zgodzie z wymogami bezpieczeństwa energetycznego i ochrony środowiska”. Wówczas odbiorca jest podmiotem polityki energetycznej, a nie przedsiębiorstwa energetyczne.

Analiza scenariuszy czy scenariusza?

Rozważenie przez Ministerstwo Gospodarki scenariuszy rozwoju polskiej energetyki jest bardzo dobrym pomysłem – nie jesteśmy w stanie przewidzieć, jak będzie wyglądała gospodarka, energetyka, czy UE w przyszłych dekadach. Natomiast metodyka analizy scenariuszowej zawiodła.

W analizach biznesowych typuje się zbiór czynników, które mają wpływ na rozwój zdarzeń i scenariusze kształtuje się jako wypadkową różnych konfiguracji tych czynników. Oczywistymi czynnikami jest rozwój poszczególnych technologii i ich charakterystyka kosztowa, a też możliwość zaopatrzenia w energię pierwotną dla danej technologii. Na przykład, kiedy ceny gazu i możliwości jego importu ze stabilnego politycznie regionu byłyby atrakcyjne, to prawdopodobieństwo realizacji takiego scenariusza z większym udziałem gazu rośnie.

Rozumując w ten sposób rodzi się pytanie, jaki splot czynników miałby doprowadzić do sytuacji, kiedy najkorzystniejszym dla polskiej gospodarki byłby scenariusz jądrowy. Czy Ministerstwo Gospodarki rzeczywiście bierze pod uwagę, że ceny technologii i uranu mogą spaść w dłuższej perspektywie? Raczej nie. Dlaczego ten scenariusz jest w ogóle rozważany skoro widać, że jest nierealny?

Z drugiej strony całkiem realne jest, że w perspektywie kilkunastu, a na pewno kilkudziesięciu lat ceny OZE pójdą w dół, pojawi się nowa technologia magazynowania energii, jak również ceny węgla będą na niskim poziomie. Dlaczego Ministerstwo Gospodarki nie rozważa scenariusz węgiel + OZE?

Odpowiedź mogłaby być taka, że bloki węglowe są zbyt mało elastyczne, żeby współpracować z niestabilnymi źródłami OZE. Jednak ostatnie lata pokazały, że w tym względzie technika poszła do przodu. W Polsce istniejące bloki pracują przy minimalnym obciążeniu na poziomie 50% (budowane nadkrytyczne bloki mają mieć minimalne obciążenie na poziomie 40%). Jednak w innych krajach, po przeprowadzeniu modernizacji, bloki węglowe mogą pracować z minimalnym obciążeniem 20%. Również możliwość zwiększania/zmniejszania obciążenia bloku węglowego nie wygląda źle – bloki węglowe są wystarczającą elastyczne, żeby współpracować z farmami wiatrowymi i fotowoltaicznymi.

Wyszło na to, że autorzy projektu interesują się tylko scenariuszem zrównoważonym, a pozostałe zostały skonstruowane w taki sposób, żeby ograniczyć przestrzeń do dyskusji.

Podsumowanie

Projekt „Polityki energetycznej Polski do 2050 roku” jest sumą konieczności politycznych, a nie wynikiem racjonalnej analizy i otwartej dyskusji. Nie jest dokumentem ofensywnym i wizjonerskim, a raczej defensywnym.

Rząd broni energetyki opartej na węglu, bo konieczne jest wspieranie górnictwa węgla kamiennego. Godzi się na rozwój OZE, bo narzuciła nam to UE. Wspiera energetykę jądrową, bo tylko elektrownia atomowa mieści się w paradygmacie niskoemisyjnej energetyki wielkoskalowej.

Rodzi się obawa, że zaklinanie rzeczywistości się nie powiedzie. Po pierwsze szanse na „czyste technologie węglowe” są znikome. Po drugie trendy światowe, szczególnie technologiczne, są nieubłagane. W perspektywie kilkunastu lat OZE będą w pełni konkurencyjne, a polska sieć energetyczna bardzo mocno zintegrowana z innymi krajami członkowskimi UE.

W latach 30-tych i 40-tych kryterium konkurencyjności energetyki będzie umiejętność integrowania OZE z systemem energetycznym. Błędne decyzje podejmowane obecnie (np. zbyt wysokie minimum obciążenia bloku węglowego) będą mogą zaważyć na konkurencyjności polskiej energetyki po 2030 roku.

W tym okresie konkurencja na rynku europejskim będzie miała inny wymiar, znikną bariery instytucjonalne i większość barier technicznych (w tym przepływy kołowe, które obecnie izolują polski rynek od presji konkurencyjnej na przekroju synchronicznym południowo-zachodnim). Nawet gdybyśmy nie budowali nowych połączeń transgranicznych, to zdolności importowe obecnych połączeń wynoszą 7 GW (łącznie z połączeniem z Litwą, które ma być oddane w grudniu 2015 roku).

Realizacja scenariusza zrównoważonego z projektu „Polityki energetycznej Polski do 2050 roku” niesie ogromne ryzyko przegrania rywalizacji z sąsiadami, uplasowania się w roli biernego konsumenta. Czy jest to nasza idea?

Dr Jan Rączka
źródło: InE

Energia

A może jednak na OZE, EE i akumulatorach? Czy górnicy sa tak straszni, czy tak głupi, czy tylko interesowni? A może są (...)
Władze i rada gminy Bogatyni nie mają planu B dla węglowego monopolu. Mimo że optymistyczny - choć bardzo mało prawdopodobny (...)
Ale eksperci alarmują: musimy pilnie przystąpić do odblokowania rewolucji cywilizacyjnej Ekolodzy, eksperci od energetyki i działacze Partii Zieloni zaapelowali do liderów (...)
Największe wydarzenie ekologiczne otwierające rok 2019: Znakomici eksperci w dziedzinie energetyki, tacy jak Grzegorz Wiśniewski z Instytutu Energii Odnawialnej, prof. (...)
Projekt Polityki Energetycznej Polski 2040   to zagrożenie dla bezpieczeństwa Państwa
Od węgla ku oszczędnej, odnawialnej i rozproszonej energii Na Politechnice Wrocławskiej w przeddzień światowego Szczytu Klimatycznego w Katowicach spotkali się wybitni (...)
Od węgla ku oszczędnej, odnawialnej i rozproszonej energii:
Europa może osiągnąć zerową emisję gazów cieplarnianych netto przed 2050 r. Jest to nie tylko możliwe z technicznego i ekonomicznego (...)
więcej
2018-04-12
Ostrołęka C
2017-11-18
Zablokowanie przemian energetycznych jest groźne dla gospodarki oraz rozwoju (...)
2017-11-12
RAPORT Górnictwo: węglowa przyszłość czy sprawiedliwa transformacja
2017-07-10
Musimy uniezależniać się od węgla
2017-05-03
Polska Energiewende* 2023
2017-04-06
Tu była kopalnia
2017-02-20
Więcej Niż Energia: Czy Rząd RP weźmie pod uwagę Pakiet (...)
2017-02-19
Apel NGO do Akcjonariuszy Polenergii – porzućcie szkodliwy projekt Elektrowni (...)
2016-12-04
Szydło świętuje z górnikami: nie zejdziemy z drogi reform i (...)
2016-11-25
Ministerstwo Energii: Rozwód energetyki i kopalń
2016-11-11
Efektywność energetyczna - szanse i zagrożenia nowej ustawy
2016-11-05
Will oil peak within 5 years?
2016-11-02
Naimski: Obrona węgla to nie ideologia, lecz rozsądek
2016-10-27
Zarządzanie energią - przyszłość gospodarki w obuiegu zamkniętym
2016-09-21
Jak rozpocząć transformację energetyczną Polski?
2016-09-13
Brytyjczycy bronią nowej elektrowni atomowej, ale wstrzymują budowę
2016-08-05
Lewiatan: Polska nie ma odpowiedniej strategii energetycznej
2016-08-05
ClientEarth: Plan Morawieckiego dla energetyki jest nierealny
2016-07-23
Szykuje się duża inwestycja! W jednym miejscu ma powstać kopalnia (...)
2016-06-03
Polimex: Kurs spółki runął
2016-05-20
Wolność energetyczna. Czas skończyć z religią węglową
2016-05-17
Będzie składka na bezpieczeństwo energetyczne?
2016-05-09
Niemcy: 95 proc. produkcji energii z OZE i ujemne ceny (...)
2016-04-28
Zielone światło dla zielonej energii
2016-04-21
Właściciel PG Silesia kupił kopalnie i elektrownie w Niemczech
2016-04-21
Holandia: 4,7 mld EUR oszczędności dzięki zamknięciu elektrowni węglowych do (...)
2016-03-17
Czarne złoto?
2016-03-08
NFOŚiGW weryfikuje programy wsparcia
2016-02-25
"Rzeczpospolita": Polityka rządzi polską energetyką
2016-01-13
Wyprzedaż z napędem atomowym
2015-12-22
Górnicza „Solidarność” likwiduje rachunek w ING
2015-12-20
Europejska Unia Energetyczna - Rezolucja PE
2015-12-20
Niemcy: Koniec kopalń węgla kamiennego
2015-12-14
Urugwaj: niższe ceny energii i już 95 proc. energii z (...)
2015-12-12
Andrzej Duda: Przemówienie z okazji Święta Górnika
2015-12-03
CBOS: Większość Polaków za stopniowym odejściem od węgla
2015-12-03
Tchórzewski: zobowiązania spółek węglowych wynoszą 15 mld zł
2015-11-28
ING nie będzie finansował nowych elektrowni zasilanych węglem i kopalni (...)
2015-11-27
Wielka Brytania zamknie wszystkie elektrownie węglowe
2015-11-13
Ile Niemcy zapłacą za rewolucję energetyczną - najtańsza droga rozwoju (...)
2015-11-12
Jak sobie radzić z ubóstwem energetycznym?
2015-11-12
Co nowy minister energetyki myśli o węglu, atomie i OZE? (...)
2015-10-31
O maszynie, która może zrewolucjonizować sposób korzystania z energii
2015-10-21
ENERGETYCZNE POLAKÓW WYBORY: Niewidzialna ręka państwa
2015-10-16
CEZ chce kupić elektrownie i kopalnie Vattenfall w Niemczech
2015-10-14
Kaczyński: Z węglem na wieczne czasy
2015-10-11
Ustawa antysmogowa: górniczy związkowcy krytykują prezydenta Andrzeja Dudę
2015-10-08
Greenpeace chce kupić branżę węgla brunatnego należącą do koncernu Vattenfal
2015-10-07
Gorszanów: ustawa antysmogowa może wyeliminować węgiel w ogrzewnictwie
2015-10-01
Polityka energetyczna Polski – bez wizji, odwagi i wiedz
2015-09-09
Księżopolski: Okrakiem na klimatycznej barykadzie
2015-09-09
Prezes TGPE: przecena energetyki możliwa na wielką skalę
2015-09-09
Polityka energetyczna 2050
2015-09-09
Polityka energetyczna 2050: zachowanie status quo, ucieczka przed dylematami
2015-08-31
W Polsce kończy się węgiel
2015-08-19
„Die Welt”: Kraje sąsiednie nie chcą niemieckiego prądu. Polska też (...)
2015-08-18
Czy fala upałów nas czegoś nauczy?
2015-08-11
To nie upał jest powodem kłopotów z energią
2015-07-31
Ratowanie górnictwa - niech każdy da czego mu nie trzeba
2015-07-28
Polityczne recepty na uzdrowienie górnictwa: sole trzeźwiące zamiast zabiegu chirurgicznego
2015-07-27
Unia energetyczna - więcej czy mniej rynku?
2015-07-26
Więcej Europy w gniazdkach
2015-07-26
Prąd z elektrowni atomowej dopiero od 2031 roku?
2015-07-26
List do premier Ewy Kopacz ws. ustawy o efektywności energetycznej
2015-07-23
Za 2,5 roku ma powstać w Kole pierwsza w Polsce (...)
2015-07-14
Francuzi rezygnują z budowy elektrowni na Lubelszczyźnie
2015-07-13
Gdzieś zaginęła wielka góra węgla. Jakieś 100 tys. ton.
2015-07-07
Energetyka nie uratuje Kompanii Węglowej
2015-07-02
Rebecca Harms w wywiadzie o unii energetycznej
2015-06-13
Nadchodzi czas Śląska bez górnictwa.
2015-05-18
Raport: Inwestycje w energetykę węglową są zbyt ryzykowne?
2015-05-12
Polacy wobec przemysłu górniczego
2015-05-12
Największy fundusz inwestycyjny świata wycofuje się z węgla
2015-05-11
Polscy politycy: naznaczeni przez komunizm, niezdolni do zmiany?
2015-05-11
Polska importerem prądu. Pierwszy raz od 1989
2015-05-04
Zatrważające tajne dane z Kompanii Węglowej
2015-05-03
Polska energetyka nadal będzie wykorzystywała węgiel, gaz i OZE
2015-05-03
Giełdowy Kopex chce nowej kopalni węgla w Małopolsce
2015-05-03
Szef Banku Światowego za eliminacją subsydiów dla paliw kopalnych
2015-04-14
NIK o bezpieczeństwie dostaw energii elektrycznej
2015-03-17
List otwarty Koalicji Klimatycznej i CEE Bankwatch Network
2015-02-19
Komisja Europejska pyta polski rząd o górnictwo
2015-02-09
Potrzebna umowa społeczna
2015-01-20
Czego możemy się uczyć z niemieckiej Energiewende?
2015-01-18
Dość czarne statystyki dla unijnego węgla kamiennego
2015-01-17
Energetyczna alternatywa - słońce świeci wszędzie :)
2014-12-31
Elektryczność w Niemczech: Prąd z odnawialnych źródeł energii na pierwszym (...)
2014-12-27
Termo - modernizacja nie(d)oceniona.
2014-11-09
Vattenfall sprzeda kopalnie węgla brunatnego w Niemczech?
2014-10-02
Nowa Premier o polityce energetycznej – dla górników, nie dla (...)