×
logo
kontakt:
redakcjaeko.org.pl
odkrywki dla klimatu energia prawo rzeki smog ptaki drzewa
logo
 

11 listopada 2016
Energia
 

Efektywność energetyczna - szanse i zagrożenia nowej ustawy

Mija 5 lat obowiązywania ustawy o efektywności energetycznej z dnia 15 kwietnia 2011r2. 

 To  wystarczający okres do dokonania oceny jej funkcjonowania pod kątem efektów praktycznych, które przyniosła oraz głównych czynników wspierających i/lub hamujących jej funkcjonowanie w Polsce.

W zasadzie najlepszą ocenę funkcjonowania mechanizmów ustawy prezentują  wyniki czterech przetargów na  świadectwa  efektywności  energetycznej rozstrzygniętych w  latach  2013-2016 przez prezesa URE. Niestety do roku 2015 włącznie wyniki te byłybardzo mizerne, co – zgodnie z wypowiedziami  przedstawicieli  Ministerstwa Gospodarki/ Ministerstwa Energii  było  jedną  z głównych przesłanek do istotnej zmiany ustawy. Drugą stanowiła konieczność formalno-prawna związana z pilną    implementacją dyrektywy 2012/27/UE3 (EED) do prawa polskiego.

Ponadto  podmioty zobowiązane  do wypełnieniaobowiązku oszczędności energii, jak  równieżczęść podmiotów uprawnionych do   uzyskania   premii  w  formie  świadectw  efektywności energetycznej  (SEE) zgłaszała    uwagi i zastrzeżenia  do  ustawy  z  2011  r.  Duże ryzyko prawne stosowania  ustawy  spowodowało,  że  znaczna  część  podmiotów zobowiązanych wybrała rozwiązanie najtańsze i najbezpieczniejsze dla siebie – wnoszenie opłaty zastępczej. Dziurawe i często niejasne przepisy ustawy umożliwiały taki wybór, co stanowiło główną przyczynę porażki wdrożenia  konkurencyjnego mechanizmu inicjowanego  SEE  zamiennymi  na  zbywalne  prawa  majątkowe – białe  certyfikaty  (BC).W  zamyśle BC miały  stanowić premię  za  najbardziej  energetycznie   i   ekonomicznie   efektywne przedsięwzięcia  energooszczędne,  wyłaniane  w procedurze przetargowej. Jednakże wskutek wielu błędów w ustawie o   charakterze  definicyjnym (galimatias merytoryczny,  np. energia pierwotna czy finalna, przeliczanie wartości sprzedaży na toe  i  odwrotnie,  oszczędności  roczne  i/lub  wieloletnie),  formalno-prawnym  i  proceduralnym (bezwarunkowe stosowanie przepisów przetargowych) oraz sankcyjnym (drakońskie karynawet za małe uchybienia)zachęta premią BC przynosiła znikome efekty.   

Błędy  te  stworzyły sporo  problemów,  które  uwidoczniły  się  w  kolejnych trzech przetargach ubiegania się o białe certyfikaty ,  rozstrzyganych w  latach  2013-2015.  Ich  wyniki,  szczególnie drugiego  i  trzeciego  przetargu  stanowiły wyraźny  sygnał, że przepisy ustawy  działały źle. Zamiast pilnie poprawić najbardziej szkodliwe z tych przepisów gromy posypały się na prezesa URE – organ zobowiązany do ścisłego stosowania w procedurach administracyjnych przepisów prawa. Te zaś   nie dawały żadnych możliwości elastycznego reagowania, bo w oczywisty sposób leżały w kompetencjach ustawodawcy (ustawy) i/lub prawodawcy (rozporządzenia).Jednakże presja  otoczenia  (ministerialnego) przyniosła także  dobre  efekty. Nastąpiła znacząca poprawa sprawności działania prezesa URE   widoczna   w   istotnej   poprawie działań informacyjno-edukacyjnych , w których posiłkowano  się przykładami najczęściej  spotykanych  błędów procedury  przetargowej, wskazując sposoby  ich  uniknięcia.   Wszyscy  uczestnicy  systemu  SEE  potrzebowali pewnego czasu na nabycie wiedzy i doświadczenia do prawidłowego przygotowani i  oceny wniosków w nowym procesie regulacyjnym.

Świadectwem korzystnych zmian w stosowaniu mechanizmu SEE/BC4 są wyniki 4-go   przetargu rozstrzygniętego w dniu 5 lipca 2016 r.
Mogą one świadczyć, że czas wymagany na nauczenie się i  stosowanie nowego, konkurencyjnego mechanizmu przydziału  BC wymagał blisko czterech lat . To długi okres, jeśli przyrównać go z krótkim okresem obowiązywania ustawy - w części do końca 2015, a definitywniedo końca 2016 r.
   
Łącznie  splot  tych  niekorzystnych  zdarzeń oraz  konieczna  implementacja  dyrektywy  EED  do prawa polskiego wymusiły pilne przygotowanie nowej ustawy. Ma ona zacząćobowiązywać odpaździernika  2016  r.  To  dobry moment  do    wykonania analizy  i   antycypacji  skutków zmianustawy, które mogą zdarzyć się po jej wejściu w życie.1

W  artykule  krótko  omawiam  efekty  ‘starej’  ustawy,  przedstawiam istotne  elementy  dyrektywy  EED  oraz  aktualnie dyskutowane  w  UE  kierunki  jej  modyfikacji.  Następnie przechodzę  do omówienia  istotnych zmian  nowej  ustawy,  w  tym  korekty  mechanizmu  SEE/BC  i  jego  potencjalne skutki dla cen na rynku energii w Polsce. Generalne spostrzeżenia są zawarte w podsumowaniu.
Istotnego argumentu na rzecz wzmocnienia polityki efektywności energetycznej dostarcza zestawienie udziału kosztu paliw i energii w wydatkach konsumpcyjnych GD – rys. 1.

 

Widoczne  jest,  że  GD  w  Polsce  są  zdecydowanie  najbardziej  obciążone  kosztami  energii,  w porównaniu do bogatszych państw UE.

Można  sądzić,  że  skoro  tak  wysoki  udział  kosztu  energii  w  wydatkach  GD  to  powinien  on stanowić samoistną, wielką zachętę do podejmowania przedsięwzięć energooszczędnych. Dość znaczny brak tego rodzaju przedsięwzięć wskazuje na występowanie szeregu istotnych barier i ograniczeń rynkowych, z których przynajmniej część powinny wyeliminować krajowe przepisy prawa

Komentarz redakcji:

min

EE to ważny, wciaż za mało doceniany, element transformacji energetycznej, może ważniejszy dziś niż OZE

Radek Gawlik

Energia

A może jednak na OZE, EE i akumulatorach? Czy górnicy sa tak straszni, czy tak głupi, czy tylko interesowni? A może są (...)
Władze i rada gminy Bogatyni nie mają planu B dla węglowego monopolu. Mimo że optymistyczny - choć bardzo mało prawdopodobny (...)
Ale eksperci alarmują: musimy pilnie przystąpić do odblokowania rewolucji cywilizacyjnej Ekolodzy, eksperci od energetyki i działacze Partii Zieloni zaapelowali do liderów (...)
Największe wydarzenie ekologiczne otwierające rok 2019: Znakomici eksperci w dziedzinie energetyki, tacy jak Grzegorz Wiśniewski z Instytutu Energii Odnawialnej, prof. (...)
Projekt Polityki Energetycznej Polski 2040   to zagrożenie dla bezpieczeństwa Państwa
Od węgla ku oszczędnej, odnawialnej i rozproszonej energii Na Politechnice Wrocławskiej w przeddzień światowego Szczytu Klimatycznego w Katowicach spotkali się wybitni (...)
Od węgla ku oszczędnej, odnawialnej i rozproszonej energii:
Europa może osiągnąć zerową emisję gazów cieplarnianych netto przed 2050 r. Jest to nie tylko możliwe z technicznego i ekonomicznego (...)
więcej
2018-04-12
Ostrołęka C
2017-11-18
Zablokowanie przemian energetycznych jest groźne dla gospodarki oraz rozwoju (...)
2017-11-12
RAPORT Górnictwo: węglowa przyszłość czy sprawiedliwa transformacja
2017-07-10
Musimy uniezależniać się od węgla
2017-05-03
Polska Energiewende* 2023
2017-04-06
Tu była kopalnia
2017-02-20
Więcej Niż Energia: Czy Rząd RP weźmie pod uwagę Pakiet (...)
2017-02-19
Apel NGO do Akcjonariuszy Polenergii – porzućcie szkodliwy projekt Elektrowni (...)
2016-12-04
Szydło świętuje z górnikami: nie zejdziemy z drogi reform i (...)
2016-11-25
Ministerstwo Energii: Rozwód energetyki i kopalń
2016-11-11
Efektywność energetyczna - szanse i zagrożenia nowej ustawy
2016-11-05
Will oil peak within 5 years?
2016-11-02
Naimski: Obrona węgla to nie ideologia, lecz rozsądek
2016-10-27
Zarządzanie energią - przyszłość gospodarki w obuiegu zamkniętym
2016-09-21
Jak rozpocząć transformację energetyczną Polski?
2016-09-13
Brytyjczycy bronią nowej elektrowni atomowej, ale wstrzymują budowę
2016-08-05
Lewiatan: Polska nie ma odpowiedniej strategii energetycznej
2016-08-05
ClientEarth: Plan Morawieckiego dla energetyki jest nierealny
2016-07-23
Szykuje się duża inwestycja! W jednym miejscu ma powstać kopalnia (...)
2016-06-03
Polimex: Kurs spółki runął
2016-05-20
Wolność energetyczna. Czas skończyć z religią węglową
2016-05-17
Będzie składka na bezpieczeństwo energetyczne?
2016-05-09
Niemcy: 95 proc. produkcji energii z OZE i ujemne ceny (...)
2016-04-28
Zielone światło dla zielonej energii
2016-04-21
Właściciel PG Silesia kupił kopalnie i elektrownie w Niemczech
2016-04-21
Holandia: 4,7 mld EUR oszczędności dzięki zamknięciu elektrowni węglowych do (...)
2016-03-17
Czarne złoto?
2016-03-08
NFOŚiGW weryfikuje programy wsparcia
2016-02-25
"Rzeczpospolita": Polityka rządzi polską energetyką
2016-01-13
Wyprzedaż z napędem atomowym
2015-12-22
Górnicza „Solidarność” likwiduje rachunek w ING
2015-12-20
Europejska Unia Energetyczna - Rezolucja PE
2015-12-20
Niemcy: Koniec kopalń węgla kamiennego
2015-12-14
Urugwaj: niższe ceny energii i już 95 proc. energii z (...)
2015-12-12
Andrzej Duda: Przemówienie z okazji Święta Górnika
2015-12-03
CBOS: Większość Polaków za stopniowym odejściem od węgla
2015-12-03
Tchórzewski: zobowiązania spółek węglowych wynoszą 15 mld zł
2015-11-28
ING nie będzie finansował nowych elektrowni zasilanych węglem i kopalni (...)
2015-11-27
Wielka Brytania zamknie wszystkie elektrownie węglowe
2015-11-13
Ile Niemcy zapłacą za rewolucję energetyczną - najtańsza droga rozwoju (...)
2015-11-12
Jak sobie radzić z ubóstwem energetycznym?
2015-11-12
Co nowy minister energetyki myśli o węglu, atomie i OZE? (...)
2015-10-31
O maszynie, która może zrewolucjonizować sposób korzystania z energii
2015-10-21
ENERGETYCZNE POLAKÓW WYBORY: Niewidzialna ręka państwa
2015-10-16
CEZ chce kupić elektrownie i kopalnie Vattenfall w Niemczech
2015-10-14
Kaczyński: Z węglem na wieczne czasy
2015-10-11
Ustawa antysmogowa: górniczy związkowcy krytykują prezydenta Andrzeja Dudę
2015-10-08
Greenpeace chce kupić branżę węgla brunatnego należącą do koncernu Vattenfal
2015-10-07
Gorszanów: ustawa antysmogowa może wyeliminować węgiel w ogrzewnictwie
2015-10-01
Polityka energetyczna Polski – bez wizji, odwagi i wiedz
2015-09-09
Księżopolski: Okrakiem na klimatycznej barykadzie
2015-09-09
Prezes TGPE: przecena energetyki możliwa na wielką skalę
2015-09-09
Polityka energetyczna 2050
2015-09-09
Polityka energetyczna 2050: zachowanie status quo, ucieczka przed dylematami
2015-08-31
W Polsce kończy się węgiel
2015-08-19
„Die Welt”: Kraje sąsiednie nie chcą niemieckiego prądu. Polska też (...)
2015-08-18
Czy fala upałów nas czegoś nauczy?
2015-08-11
To nie upał jest powodem kłopotów z energią
2015-07-31
Ratowanie górnictwa - niech każdy da czego mu nie trzeba
2015-07-28
Polityczne recepty na uzdrowienie górnictwa: sole trzeźwiące zamiast zabiegu chirurgicznego
2015-07-27
Unia energetyczna - więcej czy mniej rynku?
2015-07-26
Więcej Europy w gniazdkach
2015-07-26
Prąd z elektrowni atomowej dopiero od 2031 roku?
2015-07-26
List do premier Ewy Kopacz ws. ustawy o efektywności energetycznej
2015-07-23
Za 2,5 roku ma powstać w Kole pierwsza w Polsce (...)
2015-07-14
Francuzi rezygnują z budowy elektrowni na Lubelszczyźnie
2015-07-13
Gdzieś zaginęła wielka góra węgla. Jakieś 100 tys. ton.
2015-07-07
Energetyka nie uratuje Kompanii Węglowej
2015-07-02
Rebecca Harms w wywiadzie o unii energetycznej
2015-06-13
Nadchodzi czas Śląska bez górnictwa.
2015-05-18
Raport: Inwestycje w energetykę węglową są zbyt ryzykowne?
2015-05-12
Polacy wobec przemysłu górniczego
2015-05-12
Największy fundusz inwestycyjny świata wycofuje się z węgla
2015-05-11
Polscy politycy: naznaczeni przez komunizm, niezdolni do zmiany?
2015-05-11
Polska importerem prądu. Pierwszy raz od 1989
2015-05-04
Zatrważające tajne dane z Kompanii Węglowej
2015-05-03
Polska energetyka nadal będzie wykorzystywała węgiel, gaz i OZE
2015-05-03
Giełdowy Kopex chce nowej kopalni węgla w Małopolsce
2015-05-03
Szef Banku Światowego za eliminacją subsydiów dla paliw kopalnych
2015-04-14
NIK o bezpieczeństwie dostaw energii elektrycznej
2015-03-17
List otwarty Koalicji Klimatycznej i CEE Bankwatch Network
2015-02-19
Komisja Europejska pyta polski rząd o górnictwo
2015-02-09
Potrzebna umowa społeczna
2015-01-20
Czego możemy się uczyć z niemieckiej Energiewende?
2015-01-18
Dość czarne statystyki dla unijnego węgla kamiennego
2015-01-17
Energetyczna alternatywa - słońce świeci wszędzie :)
2014-12-31
Elektryczność w Niemczech: Prąd z odnawialnych źródeł energii na pierwszym (...)
2014-12-27
Termo - modernizacja nie(d)oceniona.
2014-11-09
Vattenfall sprzeda kopalnie węgla brunatnego w Niemczech?
2014-10-02
Nowa Premier o polityce energetycznej – dla górników, nie dla (...)